Niemal każde porównanie akumulatorów kwasowo-ołowiowych i litowych zaczyna się od ceny akumulatora. To liczba, która mówi najmniej. Pokazujemy, jak obliczyć rzeczywisty koszt każdego z nich w ciągu pięciu lat, i podajemy regułę, która pozwala podjąć decyzję bez arkusza kalkulacyjnego.
Po pierwsze: proszę przestać porównywać amperogodziny
Amperogodziny mają znaczenie tylko przy określonym napięciu. Należy porównywać watogodziny: wolty × amperogodziny. Kilka rzeczywistych pakietów z naszej oferty:
| Pakiet | Energia nominalna |
|---|---|
| 24 V / 75 Ah | 1,800 Wh |
| 24 V / 100 Ah | 2,400 Wh |
| 24 V / 120 Ah | 2,880 Wh |
| 24 V / 210 Ah | 5,040 Wh |
| 48 V / 65 Ah | 3,120 Wh |
Pakiet 48 V / 65 Ah gromadzi więcej energii niż pakiet 24 V / 120 Ah, choć liczba amperogodzin jest o połowę mniejsza. Napięcie nie jest miarą jakości — to tylko jeden z dwóch czynników rachunku.
Następnie skorygować o energię użytkową
Ten krok często się pomija, a zmienia on wynik.
Akumulatora kwasowo-ołowiowego nie należy rozładowywać do zera. Regularne rozładowywanie poniżej mniej więcej połowy pojemności drastycznie skraca jego żywotność. W praktyce jako energię użytkową przyjmuje się 50–60% wartości nominalnej.
Akumulator litowy znosi głębokie rozładowanie. Można przyjąć 80–90% wartości nominalnej.
Zatem akumulator kwasowo-ołowiowy 2,400 Wh daje w praktyce ok. 1,200–1,400 Wh użytecznej pracy. Aby mu dorównać, pakiet litowy potrzebuje nominalnie tylko ok. 1,500–1,700 Wh. Akumulator litowy wygrywa na papierze, zanim policzy się jakiekolwiek koszty — i właśnie dlatego tak ważna jest następna sekcja.
Pułapka: tani lit z małym pakietem
Na rynku są litowe wózki paletowe tańsze od wersji kwasowo-ołowiowej tej samej maszyny. To nie okazja; to inna maszyna.
Produkujemy obie wersje. Nasz kompaktowy wózek paletowy z akumulatorem litowym ma pakiet 24 V / 20 Ah — 480 Wh nominalnie, ok. 400 Wh użytkowo. Wersja kwasowo-ołowiowa podobnego wózka ma akumulator 24 V / 75 Ah — 1,800 Wh nominalnie, ok. 1,000 Wh użytkowo. Wózek litowy ma więc mniej więcej 40% energii roboczej.
To całkowicie dobra maszyna do lekkiej, przerywanej pracy — w sklepie, małym magazynku czy przy dostawach busem, gdzie wózek przewozi dwadzieścia palet dziennie i ładuje się przez noc. Nie zastąpi jednak wózka do pracy na pełną zmianę, a dostawca, który pozwala Państwu w to wierzyć, sprzedał Państwu problem.
Zasada: zanim porównają Państwo ceny, należy porównać użytkowe watogodziny. Jeśli wersja litowa jest tańsza, warto sprawdzić, czy pakiet nie jest mniejszy. Zwykle jest.
Koszty akumulatora kwasowo-ołowiowego poza ceną zakupu
- Uzupełnianie wody. Do ogniw zalewanych trzeba regularnie, według harmonogramu, dolewać wodę — i ktoś musi o tym pamiętać. Kilka zaniedbań wystarczy, by akumulator zużył się przedwcześnie.
- Strefa ładowania. Podczas ładowania wydziela się wodór, dlatego strefa ta wymaga wentylacji. Jeśli jej Państwo nie mają, do kosztu akumulatora trzeba doliczyć jej budowę.
- Czas ładowania. Pełne ładowanie zajmuje większą część dnia roboczego, a potem akumulator potrzebuje czasu na ostygnięcie. Nie da się go sensownie doładować w przerwie na kawę — doładowywanie okazjonalne najszybciej niszczy akumulatory kwasowo-ołowiowe.
- Drugi akumulator przy pracy na więcej niż jedną zmianę. Do tego wyposażenie do jego wymiany: stojak, wózek transferowy i przeszkolona osoba. W małym wózku pakiet może ważyć 150–200 kg.
- Wymiana. Przy normalnej pracy jednozmianowej należy liczyć na trzy do czterech lat, a krócej, jeśli akumulator jest regularnie rozładowywany do zera.
Koszty akumulatora litowego poza ceną zakupu
- Wyższa cena za tę samą energię użytkową przy rzetelnym porównaniu porównywalnych rozwiązań.
- Własny prostownik. Pakiet litowy i prostownik do akumulatorów kwasowo-ołowiowych nie są zamienne. Przy flocie mieszanej na ścianie wiszą więc dwa typy prostowników.
- Praca w chłodni. Ogniwa litowe tracą w niskiej temperaturze część pojemności użytkowej, a większość pakietów bez grzałki nie przyjmie ładowania poniżej zera. Jeśli pracują Państwo w mroźni, warto zapytać wprost, jak pakiet zachowuje się w Państwa temperaturze.
- BMS. System zarządzania baterią to element, który psuje się najczęściej, i nie jest to uniwersalna część. Akumulator kwasowo-ołowiowy można kupić u lokalnego dostawcy niemal wszędzie; pakiet litowy zwykle wraca do producenta.
- Transport. Akumulatory litowe są towarem niebezpiecznym objętym przepisami. Wpływa to na sposób wysyłki zapasowych pakietów i jej koszt.
Arkusz kalkulacji na pięć lat
Prosimy wypełnić tabelę własnymi danymi, a nie cudzymi średnimi. Dwukrotnie: raz dla każdej technologii.
- Cena wózka z akumulatorem, którego faktycznie Państwo potrzebują (porównanie przy tej samej liczbie watogodzin użytkowych)
- Cena prostownika
- Drugi akumulator i wyposażenie do jego wymiany przy pracy na więcej niż jedną zmianę
- Koszt wentylowanej strefy ładowania, jeśli jeszcze jej Państwo nie mają
- Akumulatory zastępcze w ciągu pięciu lat
- Praca przy dolewaniu wody i konserwacji: minuty tygodniowo × 260 tygodni × Państwa stawka roboczogodziny
- Energia elektryczna: ładowanie akumulatora litowego jest wyraźnie sprawniejsze, więc ta pozycja nie jest zerowa
- Przestoje: liczba godzin w roku, w których wózek jest niedostępny, bo akumulator się ładuje lub stygnie × wartość godziny pracy tego wózka
- Wartość rezydualna po pięciu latach
O wyniku zwykle decyduje wiersz 8 – i właśnie on jest najczęściej pomijany.
Reguła dla tych, którzy nie chcą wypełniać arkusza
Akumulator kwasowo-ołowiowy warto wybrać, gdy pracują Państwo na jedną zmianę, mają już miejsce do ładowania, a wózek przez większość nocy stoi. W wielu magazynach to wciąż tańsze rozwiązanie w perspektywie pięciu lat, a kto twierdzi inaczej, po prostu chce coś sprzedać.
Akumulator litowy warto wybrać, gdy spełniony jest którykolwiek z tych warunków:
- Pracują Państwo na więcej niż jedną zmianę i nie mogą poświęcać czasu na wymianę akumulatora
- Nie mają Państwo miejsca na wentylowaną akumulatorownię, a jej budowa kosztowałaby więcej niż dopłata do akumulatora litowego
- Wózek pracuje krótkimi odcinkami przez cały długi dzień, więc może ładować się w przerwach
- Nikt w zakładzie nie będzie regularnie dolewał wody do akumulatora
Chłodnia to przypadek, w którym rozstrzygnięcie może pójść w obie strony — przed decyzją warto poprosić o konkretne dane dla Państwa temperatury.
Trzy pytania do dostawcy
- Jaka jest nominalna i użytkowa energia pakietu w watogodzinach?
- Na ile cykli ładowania jest obliczony akumulator i przy jakiej głębokości rozładowania?
- Jeśli BMS ulegnie awarii w trzecim roku, co się stanie — i kto za to zapłaci?
Dostawca, który bez wahania odpowie na wszystkie trzy pytania, przemyślał kwestię akumulatora. Ten, który odpowiada sloganem – nie.
Accelift produkuje elektryczne wózki paletowe i wózki podnośnikowe z akumulatorami kwasowo-ołowiowymi i litowymi we własnym zakładzie w Huzhou w prowincji Zhejiang. Prosimy podać system zmianowy i liczbę metrów, jaką wózek pokonuje w ciągu godziny, a powiemy, które rozwiązanie będzie dla Państwa tańsze — także wtedy, gdy odpowiedzią jest akumulator kwasowo-ołowiowy.